Hangi çizgi daha uzun?.
Dört göz yanılmasında iki parçayı kaydırıcıyla ayarla ve tam olarak eşit göründükleri yerde bırak.
Özgün çalışma
- Müller-Lyer, F. C. (1889). Optische Urtheilstäuschungen. Archiv für Physiologie, Supplement-Band, 263–270. Kaynak
- Segall, M. H., Campbell, D. T., & Herskovits, M. J. (1963). Cultural differences in the perception of geometric illusions. Science, 139(3556), 769–771. (Ayrıntılı rapor: The influence of culture on visual perception. Indianapolis: Bobbs-Merrill, 1966.) Kaynak
- Henrich, J., Heine, S. J., & Norenzayan, A. (2010). The weirdest people in the world? Behavioral and Brain Sciences, 33(2–3), 61–83. Kaynak
- Gregory, R. L. (1963). Distortion of visual space as inappropriate constancy scaling. Nature, 199(4894), 678–680. Kaynak
- Howe, C. Q., & Purves, D. (2005). The Müller-Lyer illusion explained by the statistics of image–source relationships. Proceedings of the National Academy of Sciences, 102(4), 1234–1239. Kaynak
- Amir, D., & Firestone, C. (2025). Is visual perception WEIRD? The Müller-Lyer illusion and the cultural byproduct hypothesis. Psychological Review. Advance online publication. Kaynak
- Bertamini, M., & Wade, N. J. (2023). Mario Ponzo (1928) on perception of numerosity: A translation and commentary. Perception, 52(8), 545–575. Kaynak
- Leibowitz, H., Brislin, R., Perlmutter, L., & Hennessy, R. (1969). Ponzo perspective illusion as a manifestation of space perception. Science, 166(3909), 1174–1176. Kaynak
- Yildiz, G. Y., Sperandio, I., Kettle, C., & Chouinard, P. A. (2022). A review on various explanations of Ponzo-like illusions. Psychonomic Bulletin & Review, 29(2), 293–320. Kaynak
- Roberts, B., Harris, M. G., & Yates, T. A. (2005). The roles of inducer size and distance in the Ebbinghaus illusion (Titchener circles). Perception, 34(7), 847–856. Kaynak
- de Fockert, J., Davidoff, J., Fagot, J., Parron, C., & Goldstein, J. (2007). More accurate size contrast judgments in the Ebbinghaus illusion by a remote culture. Journal of Experimental Psychology: Human Perception and Performance, 33(3), 738–742. Kaynak
- Aglioti, S., DeSouza, J. F. X., & Goodale, M. A. (1995). Size-contrast illusions deceive the eye but not the hand. Current Biology, 5(6), 679–685. Kaynak
- Franz, V. H., Gegenfurtner, K. R., Bülthoff, H. H., & Fahle, M. (2000). Grasping visual illusions: No evidence for a dissociation between perception and action. Psychological Science, 11(1), 20–25. Kaynak
- Künnapas, T. M. (1957). The vertical-horizontal illusion and the visual field. Journal of Experimental Psychology, 53(6), 405–407. Kaynak
- Prinzmetal, W., & Gettleman, L. (1993). Vertical-horizontal illusion: One eye is better than two. Perception & Psychophysics, 53(1), 81–88. Kaynak
- Chouinard, P. A., Peel, H. J., & Landry, O. (2017). Eye-tracking reveals that the strength of the vertical-horizontal illusion increases as the retinal image becomes more stable with fixation. Frontiers in Human Neuroscience, 11, 143. Kaynak
Uyarlamamız
Müller-Lyer (1889) ve üç klasik geometrik illüzyonun ayarlama yöntemiyle ölçülmesi. 1. elde üstte dışa açılan kanatlı sabit bir gövde, altta içe dönük ok uçlu bir gövde vardır; alttaki gövde kaydırıcıyla iki gövde eşit görünene kadar ayarlanır. 2. elde Ponzo, 3. elde Ebbinghaus, 4. elde dikey-yatay illüzyonu aynı yöntemle ayarlanır. Kaydırıcı rastgele bir başlangıç değerinden (kısa ya da uzun taraftan) başlar ve ekranda sayı gösterilmez.
Özgün çalışmadan farklar
- Her illüzyon için tek ayar yapılır; laboratuvarda birden çok deneme ve iki yönden başlangıçla ortalama alınır.
- Ekran boyutu ve bakış mesafesi kontrol edilmez.
- Dört illüzyon her zaman aynı sırayla gelir.
Ölçülen değişkenler
Açık veri dosyasındaki sütunlar. Liste biçimindeki alanlar numaralı sütunlara açılır (örneğin rt_60, est_3); JSON sütunlarında yalnızca sayılar ve sabit uyaran adları bulunur.
| Sütun | Tür | Açıklama |
|---|---|---|
ratio | number | 1. el (Müller-Lyer): ayarlanan alt gövde / sabit üst gövde (1 = gerçek eşitlik; yalnızca gövde uzunlukları, kanatlar hariç). |
illusion_pct | number | 1. el yanılma payı: (ratio − 1) × 100; artı değer alt çizginin uzun bırakıldığını gösterir. |
ponzo | number | 2. el (Ponzo): ayarlanan / gerçek oran (1 = eşit). |
ebb | number | 3. el (Ebbinghaus): ayarlanan / gerçek oran (1 = eşit). |
vh | number | 4. el (dikey-yatay): ayarlanan / gerçek oran (1 = eşit). |
Her dosyada bulunan ortak sütunlar (14)
row_id | string | Satır kodu. Her sürümde yeniden ve rastgele üretilir; kişiyi tanımlamaz, sürümler ya da deneyler arasında eşleştirilemez. |
experiment | string | Deneyin kısa adı (adres kısaltması). |
experiment_version | integer | Cevap biçiminin sürümü. Biçim değişen deneylerde yalnızca güncel biçim yayımlanır. |
date | YYYY-MM-DD | YYYY-Www | YYYY-MM | Cevabın verildiği gün (İstanbul saati). Aynı gün, dil ve cihazda 5 kişiden az cevap varsa ISO haftasına, o da yetmezse aya kabalaştırılır. |
date_precision | day | week | month | date sütununun inceliği. |
lang | tr | en | (boş) | Arayüz dili. Dil kaydı Ekim 2026’nın ilk haftasında başladı; daha önceki cevaplarda yalnızca uyaranı dile bağlı deneylerde bilinir, bilinmiyorsa boş. |
device | desktop | mobile | tablet | (boş) | Tarayıcının tanıttığı cihaz sınıfı (yalnızca sınıf; tarayıcı bilgisi saklanmaz ve yayımlanmaz). |
source | site | embed | Cevabın geldiği yer: balabs sitesi ya da başka bir sitede gömülü deney. Gömen sitenin adresi yayımlanmaz. |
mode | free | daily | challenge | race | session | (boş) | Puanlı deneylerde oynama biçimi: serbest, günün turu, meydan okuma, yarış odası, deney oturumu. Puansız deneylerde ve biçimi saklanmayan eski cevaplarda boş. |
color_vision | normal | rg | by | contrast | (boş) | Renge dayalı deneylerde katılımcının seçtiği renk görüşü modu: normal, kırmızı-yeşil, mavi-sarı ya da yüksek kontrast. Modlarda uyaranlar farklı eksenlerde üretilir; karşılaştırmalar mod içinde yapılmalıdır. Diğer deneylerde boş. |
first_play | 1 | Her satır bir deneğin bu deneydeki ilk oynayışıdır (her zaman 1). Tekrar oynayışlar yalnızca sıralama puanı olarak saklanır ve açık veriye girmez. |
seen_before | yes | no | unsure | (boş) | Katılımcının bu deneyi ya da bilinen cevabını daha önce görüp görmediğine dair kendi beyanı (soran deneylerde). |
duration_s | number | Deneyin başından cevabın gönderilmesine kadar geçen süre, saniye (istemcide ölçülür, 0,1 s). |
play_score | number | İlk oynayışın sıralama puanı (puanlı deneylerde; tanımı yöntem kartında). Puansız deneylerde boş. |
Dışlama ölçütleri
Sunucu 1. el oranını 0,4–2,0 aralığında kabul eder. Ek eller tarayıcıda ölçülür. Analizde mutlak hatası %50'yi aşan ayarları ayrı tutmanızı öneririz.
- Yalnızca her deneğin bu deneydeki ilk cevabı; tekrar oynayışlar girmez.
- Simülasyon satırları, botlar, engellenmiş ve örnek hesaplar girmez.
- 3 Ekim 2026 öncesindeki cevaplar girmez (açık veri notunun yayında olduğu ilk gün).
Puanlama
Sıralama puanı: dört elin mutlak yanılma yüzdelerinin toplamı (Σ |oran − 1| × 100); düşük olan daha iyi.
Sıralama ölçüsü: toplam yanılma (düşük daha iyi). Açık verideki play_score sütunu ilk oynayışın bu puanıdır.
Sürüm notları
- Ekim 2026
Puanlı deneylerde oynama biçimi (serbest, günlük, meydan okuma, yarış, oturum) cevapla birlikte saklanmaya başladı; önceki cevaplarda mode sütunu boş.
- Ekim 2026
Arayüz dili (lang) cevapla birlikte saklanmaya başladı; önceki cevaplarda yalnızca uyaranları dile bağlı deneylerde biliniyor, ötekilerde boş.