15 açık deney
Deneyler.
Her biri yayımlanmış bir araştırmaya dayanıyor. Çoğu bir dakikadan kısa sürer; sonunda kendi cevabını kalabalıkla karşılaştırır, bulgunun arkasındaki bilimi okursun.
Aklına gelen ilk sayı
Sayını tamamen kendin seçtiğini düşünüyorsun; peki kalabalığın kaçta kaçı aynı sayıyı seçti?
Mavi mi, lacivert mi?
Türkçede mavinin bittiği, lacivertin başladığı yer neresi? Senin çizgin kalabalığınkiyle aynı yerde mi?
10 saniyeyi hisset
İçindeki saat ne kadar dakik? Saymadan 10 saniyeyi tutturmak sandığından zor olabilir.
Bouba mı, kiki mi?
Hiç duymadığın uydurma bir kelimenin şekli olabilir mi? Kalabalığın cevabı hem tahmin edilebilir hem de Türkçe için şaşırtıcı olabilir.
Kavanozda kaç şeker var?
Tek başına tahminin muhtemelen isabetsiz; peki yüzlerce isabetsiz tahmin bir araya gelince ne olur?
Rengi söyle, kelimeyi değil
Okumayı bırakmak sandığından zor: beynin, sen istemesen de kelimeyi çoktan okumuş oluyor.
Ne kadar hızlısın?
Gözünün gördüğü ile parmağının hareket ettiği an arasında bir boşluk var; seçenek sayısı arttıkça o boşluk da büyüyor.
Yazı mı tura mı: rastgele olabilir misin?
Rastgele davranmak kolay gibi görünür; ama insanlar yazı turayı taklit ederken neredeyse hep aynı izi bırakır.
Hangi çizgi daha uzun?
İki çizgiyi eşitlemek basit bir iş gibi görünür; ta ki çizgilerin uçlarındaki küçük oklar devreye girene kadar.
Linda problemi
Bir kadın, iki cümle ve tek bir soru: psikolojinin en çok tartışılan bilmecelerinden birinde sen hangi tarafta olacaksın?
İki çerçeve, tek karar
Aynı rakamlar, farklı kelimeler. Kararını rakamlar mı veriyor, yoksa onların nasıl anlatıldığı mı?
Sopa ve top
Üç kolay görünen soru. Asıl tuzak, kolay görünmeleri.
Üç kapı
Üç kapı, bir araba, iki keçi. Matematikçileri bile kızdırmış bir soru.
Paylaşır mısın?
Karşındaki reddederse ikiniz de eli boş dönersiniz. Ne kadar cömert, ne kadar inatçısın?
Ayna mı, değil mi?
Harf eğildikçe zihnin onu gerçekten çeviriyor gibi. Sen ne kadar hızlı çeviriyorsun?