Kırmızı düğme, mavi düğme.
Herkes gizlice kırmızı ya da mavi bir düğmeye basıyor. Kırmızıya basan her durumda güvende. Basanların en az yarısı maviye basarsa herkes güvende; mavi yarının altında kalırsa maviye basanlar elenir. Sen hangisine basarsın?
Özgün çalışma
- Know Your Meme. (t.y.). Red button or blue button question. 4 Ekim 2026 tarihinde erişildi. Kaynak
- Cadsby, C. B., & Maynes, E. (1999). Voluntary provision of threshold public goods with continuous contributions: Experimental evidence. Journal of Public Economics, 71(1), 53–73. Kaynak
- Rapoport, A., & Eshed-Levy, D. (1989). Provision of step-level public goods: Effects of greed and fear of being gypped. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 44(3), 325–344. Kaynak
- Skyrms, B. (2001). The stag hunt. Proceedings and Addresses of the American Philosophical Association, 75(2), 31–41. Kaynak
- Ross, L., Greene, D., & House, P. (1977). The “false consensus effect”: An egocentric bias in social perception and attribution processes. Journal of Experimental Social Psychology, 13(3), 279–301. Kaynak
Uyarlamamız
İnternette yayılan 'kırmızı düğme, mavi düğme' sorusunun eşik kamu malı (Cadsby ve Maynes, 1999) ve geyik avı (Skyrms, 2001) çerçevesinde bir düşünce deneyi. Kurallar soyut dille anlatılır: kırmızıya basan her durumda güvende; basanların en az yarısı maviye basarsa herkes güvende, mavi yarının altında kalırsa maviye basanlar elenir. Önce oynayanların yüzde kaçının maviye basacağı tahmin edilir, sonra seçim yapılır (düğmelerin yeri rastgele, düğmelerde yazı da var) ve neden işaretlenir.
Özgün çalışmadan farklar
- Kimse gerçekten elenmez; bir düğmeye basmanın bedeli yoktur.
- Herkes kendi zamanında oynar; sonuç bir anlık değil, birikmiş bir kalabalıktır.
Ölçülen değişkenler
Açık veri dosyasındaki sütunlar. Liste biçimindeki alanlar numaralı sütunlara açılır (örneğin rt_60, est_3); JSON sütunlarında yalnızca sayılar ve sabit uyaran adları bulunur.
| Sütun | Tür | Açıklama |
|---|---|---|
p | integer | Maviye basacakların yüzdesi tahmini (0–100). |
pick | b | r | Seçim (b = mavi, r = kırmızı). |
why | integer | Neden: mavide 0 herkesi kurtarmak, 1 çoğunluk maviye basar, 2 kırmızı bencilce gelir, 3 başka; kırmızıda 0 her durumda güvende, 1 maviye güvenmedim, 2 herkes kırmızıya basarsa zaten herkes güvende, 3 başka. |
blue_left | integer | Mavi düğme solda mıydı (1 = evet). |
Her dosyada bulunan ortak sütunlar (14)
row_id | string | Satır kodu. Her sürümde yeniden ve rastgele üretilir; kişiyi tanımlamaz, sürümler ya da deneyler arasında eşleştirilemez. |
experiment | string | Deneyin kısa adı (adres kısaltması). |
experiment_version | integer | Cevap biçiminin sürümü. Biçim değişen deneylerde yalnızca güncel biçim yayımlanır. |
date | YYYY-MM-DD | YYYY-Www | YYYY-MM | Cevabın verildiği gün (İstanbul saati). Aynı gün, dil ve cihazda 5 kişiden az cevap varsa ISO haftasına, o da yetmezse aya kabalaştırılır. |
date_precision | day | week | month | date sütununun inceliği. |
lang | tr | en | (boş) | Arayüz dili. Dil kaydı Ekim 2026’nın ilk haftasında başladı; daha önceki cevaplarda yalnızca uyaranı dile bağlı deneylerde bilinir, bilinmiyorsa boş. |
device | desktop | mobile | tablet | (boş) | Tarayıcının tanıttığı cihaz sınıfı (yalnızca sınıf; tarayıcı bilgisi saklanmaz ve yayımlanmaz). |
source | site | embed | Cevabın geldiği yer: balabs sitesi ya da başka bir sitede gömülü deney. Gömen sitenin adresi yayımlanmaz. |
mode | free | daily | challenge | race | session | (boş) | Puanlı deneylerde oynama biçimi: serbest, günün turu, meydan okuma, yarış odası, deney oturumu. Puansız deneylerde ve biçimi saklanmayan eski cevaplarda boş. |
color_vision | normal | rg | by | contrast | (boş) | Renge dayalı deneylerde katılımcının seçtiği renk görüşü modu: normal, kırmızı-yeşil, mavi-sarı ya da yüksek kontrast. Modlarda uyaranlar farklı eksenlerde üretilir; karşılaştırmalar mod içinde yapılmalıdır. Diğer deneylerde boş. |
first_play | 1 | Her satır bir deneğin bu deneydeki ilk oynayışıdır (her zaman 1). Tekrar oynayışlar yalnızca sıralama puanı olarak saklanır ve açık veriye girmez. |
seen_before | yes | no | unsure | (boş) | Katılımcının bu deneyi ya da bilinen cevabını daha önce görüp görmediğine dair kendi beyanı (soran deneylerde). |
duration_s | number | Deneyin başından cevabın gönderilmesine kadar geçen süre, saniye (istemcide ölçülür, 0,1 s). |
play_score | number | İlk oynayışın sıralama puanı (puanlı deneylerde; tanımı yöntem kartında). Puansız deneylerde boş. |
Dışlama ölçütleri
Sunucu tahmini, seçimi ve nedeni zorunlu tutar.
- Yalnızca her deneğin bu deneydeki ilk cevabı; tekrar oynayışlar girmez.
- Simülasyon satırları, botlar, engellenmiş ve örnek hesaplar girmez.
- 3 Ekim 2026 öncesindeki cevaplar girmez (açık veri notunun yayında olduğu ilk gün).
Puanlama
Bu deney sıralama puanı kullanmaz. Kalabalık sonucu gerçek katılımcılar ve günün katılımcıları arasında mavi payının %50 eşiğine ulaşıp ulaşmadığıdır.
Sürüm notları
- Ekim 2026
Arayüz dili (lang) cevapla birlikte saklanmaya başladı; önceki cevaplarda yalnızca uyaranları dile bağlı deneylerde biliniyor, ötekilerde boş.